W skrócie:

• 12 986 skarg wpłynęło do UODO w 2025 roku
• Zgłoszenia AI wzrosły o 1325 proc. globalnie
• Włochy i Francja mają ostrzejsze przepisy
• 41 proc. firm nie wie, czy AI przetwarza dane

Rekordowy wzrost skarg - UODO pod presją

W 2025 roku do Urzędu Ochrony Danych Osobowych wpłynęło 12 986 skarg - to o 61 proc. więcej niż rok wcześniej (8056) i prawie dwukrotnie więcej niż w 2023 roku (6962).

• Według UODO, wzrost wynika z rosnącej świadomości obywateli, ale też z coraz bardziej złożonych przypadków związanych z nowymi technologiami.

"Należy się spodziewać wzrostu skarg związanych z wykorzystaniem nowych technologii. Widzimy to już obecnie. Co więcej, wpływa do nas więcej skarg bardzo skomplikowanych, dotyczących zastosowania takich nowych technologii, które nawet nie do końca są rozpoznane" - mówi Mirosław Wróblewski, prezes UODO.

Urząd nałożył w 2025 roku 32 kary pieniężne o łącznej wartości 64,4 mln zł - to ponad czterokrotnie więcej niż rok wcześniej (13,9 mln zł). Wzrosła też liczba zawiadomień do prokuratury - z 1 w 2024 roku do 7 w 2025 roku.

Deepfake 15-latki - prawo zawiodło

Sprawa, która obnażyła luki w polskim prawie, dotyczyła uczennicy, której wizerunek wykorzystano do stworzenia nagiego zdjęcia. Materiał został rozkolportowany w szkole i wśród znajomych. Prezes UODO zawiadomił policję o możliwości popełnienia przestępstwa, ale prokuratura umorzyła sprawę.

"To sprawa bardzo krzywdząca dla tej dziewczyny. Teoretyczne rozważania, że istnieją przepisy, które pozwalają na ściganie takich niegodnych zachowań, dowodzą tego, że potrzebne są tego typu rozwiązania" - mówi Mirosław Wróblewski.

Prokuratura uznała, że zdjęcie nie zostało pozyskane z chronionego zbioru danych, a jego przerobienie nie stanowi przetwarzania danych osobowych. Dopiero po interwencji u Prokuratora Generalnego sprawę ponownie podjęto w styczniu 2026 roku.

Globalnie problem narasta - według raportu WeProtect "Global Threat Assessment 2025", system CyberTipline odnotował między 2023 a 2024 rokiem wzrost o 1325 proc. zgłoszeń związanych z generatywną sztuczną inteligencją.

W Polsce deepfake'i pojawiły się już w kampaniach wyborczych, co pokazuje skalę problemu.

Włochy i Francja wyprzedziły Polskę

Włochy wprowadziły nowelizację ustawy karnej, która definiuje przestępstwo polegające na nielegalnym rozpowszechnianiu sfałszowanych lub zmodyfikowanych treści cyfrowych wygenerowanych z wykorzystaniem AI. Określono też odpowiedzialność cywilną i karną za te nadużycia.

Francja współpracuje z Komisją Europejską nad regulacjami dotyczącymi deepfake'ów. W styczniu 2026 roku KE wszczęła postępowanie przeciwko platformie X w sprawie chatbota Grok, który generował materiały o charakterze seksualnym, w tym potencjalnie przedstawiające wykorzystywanie dzieci.

Według UODO szansą na zmianę w Polsce jest ponowne podjęcie prac nad wdrożeniem unijnego Aktu o usługach cyfrowych (DSA), po niedawnym wecie prezydenta. Chodzi o systemowe uregulowanie kwestii związanych z przeciwdziałaniem i ochroną obywateli przed negatywnymi skutkami technologii.

Firmy nie wiedzą, że AI przetwarza dane

Z badania UODO "Raport Strategiczny - Badanie potrzeb organizacji w zakresie wykorzystania sztucznej inteligencji i ochrony danych osobowych" wynika, że 41 proc. organizacji uważa, że opracowywanie AI nie wiąże się u nich z przetwarzaniem danych osobowych lub nie potrafią ocenić tej kwestii.

Największe luki występują w podmiotach, które tradycyjnie przetwarzają dużą ilość danych osobowych:

• Samorządy
• Uczelnie i ośrodki edukacyjne
• Służba zdrowia
• Instytucje kultury
• Małe i średnie przedsiębiorstwa

"Bardzo istotnym zagrożeniem ze strony sztucznej inteligencji jest to, że wiele z systemów zostało wytrenowanych na podstawie analizy danych, które wcześniej wprowadziliśmy do sieci internetowej. Nie spodziewaliśmy się tego, że będą one potem wykorzystane do innych celów" - ostrzega prezes UODO.

Warto zapamiętać

• Liczba skarg do UODO rośnie wykładniczo - w 2025 roku było ich o 61 proc. więcej niż rok wcześniej
• Polskie prawo nie radzi sobie z deepfake'ami - prokuratura umorzyła sprawę krzywdzącą 15-latkę
• Włochy i Francja mają skuteczniejsze przepisy karne dotyczące AI i deepfake'ów
• 4 na 10 organizacji w Polsce nie wie, że AI może przetwarzać dane osobowe

Źródło: UODO, Newseria, prawo.pl, demagog.org.pl

Foto: Freepik