Handel "juniorów" na Allegro - co na to prawnik?

List Mateusza F. z dnia 17.07.2009

Chciałbym poruszyć sprawę wprowadzenia konta dla niepełnoletnich w serwisie Allegro.pl. 16. lipca serwis wprowadził możliwość rejestracji dla osób, które ukończyły 13 lat. Wiele osób na forum Allegro, jak i w całym polskim Internecie ma wiele obaw i pretensji do administracji portalu, że pozwolił na handlowanie dzieciom. Powołują się oni na Kodeks Cywilny, w którym mowa jest o tym, że osoba ograniczona w zdolnościach do czynności prawnych nie może bez zgody Przedstawiciela Ustawowego, którym zazwyczaj są rodzice, dokonywać zakupów nie należących do drobnych bieżących spraw życia codziennego.

Ja, jak i wiele osób, chciałbym uzyskać opinię niezależnych od Allegro prawników. Czy uważają oni, że osoba o ograniczonej zdolności do czynności prawnych może dokonywać zakupów w sieci za 500 zł (ponieważ taki limit jednorazowego zakupu został ustalony przez Allegro)? Chcę zaznaczyć, że przy rejestracji nowego użytkownika w serwisie Allegro trzeba zaznaczyć punkt: "W przypadku Użytkownika Konta Junior: Oświadczam również, że będę zawierać transakcje w ramach Allegro za zgodą mojego opiekuna prawnego". Czy to wystarczy, aby małoletni mogli, bez dodatkowej zgody na każdą transakcję, kupować i sprzedawać w serwisie?

Na pytania Czytelnika odpowiedział Krzysztof Jarosiński z kancelarii Urowska i Wspólnicy sp.k./SLC s.c., współautor bloga www.blaszyk-jarosinski.pl.

Administrator serwisu Allegro, wprowadzając usługę pod nazwą „Konto Junior”, zamierza zapewne wykorzystać możliwości, jakie daje mu oraz osobom małoletnim między 13 a 18 rokiem życia przepis art. 20 Kodeksu cywilnego o treści: Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody przedstawiciela ustawowego zawierać umowy należące do umów powszechnie zawieranych w drobnych bieżących sprawach życia codziennego.

Jeżeli zatem umowa w danym przypadku będzie mogła być kwalifikowana jako tzw. umowa drobna, wówczas mimo że została zawarta przez osobę małoletnią (ograniczoną w zdolności do czynności prawnych), jest ona ważna i wiąże obie jej strony.

Problematyczne jest to, czy w każdym przypadku zawarcia umowy przez Użytkownika Konta Junior, skutkującej pomniejszeniem aktywów takiej osoby lub zwiększeniem jej zobowiązań, będzie można mówić o umowie drobnej. Na ten problem należy moim zdaniem spojrzeć z punktu widzenia zasobności portfela młodego człowieka, w szczególności jakie kwoty pieniężne pozostają zwykle w jego dyspozycji w okresie, np. miesiąca. Jeżeli środki te przekraczają kwotę 500 PLN, to można zasadnie twierdzić, że umowa zawarta na Allegro jest umową drobną, jeśli natomiast małoletni dysponuje zazwyczaj mniejszą kwotą, a na dodatek wysokość domowego budżetu rodziny wskazuje, że wydatek rzędu 500 PLN stanowi jego istotną część, wówczas raczej nie może być mowy o tzw. umowie drobnej.

W tej drugiej sytuacji można zasadnie twierdzić, że dokonanie zakupu przez Użytkownika Konta Junior, np. na kwotę 400 lub 500 PLN, wymaga zgody jego przedstawiciela ustawowego, a do czasu uzyskania takiej zgody zawarta przez małoletniego umowa nie wywołuje skutków prawnych. I choć druga strona takiej umowy może się zwolnić z obowiązku jej wykonania, to wszelkie konsekwencje niedojścia umowy do skutku obciążają właśnie tę stronę, a nie małoletniego.