Czy RPP może stać się ratunkiem dla polskich podatników?

10-09-2018, 13:16

Rzecznik Praw Podatnika (brak jeszcze takiej funkcji) zgodnie z powstałą propozycją miałby działać w ramach istniejącego urzędu Rzecznika Praw Obywatelskich. Skuteczna ochrona praw podatnika wymaga jednak szczególnych uprawnień, których według pomysłodawców RPO nie posiada.

Jak czytamy w opinii Krajowej Rady Doradców Podatkowych, misją RPP miałoby być stanie na straży praw podatników, w szczególności poszanowania zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej, bezstronności i równego oraz sprawiedliwego traktowania, respektowania słusznych interesów podatników oraz racjonalności działania organów podatkowych wobec podatników. 

Ponadto KRDP negatywnie ocenia propozycję przyznania RPP uprawnienia do występowania do właściwego organu z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie podatnika. Krajowa Rada Doradców Podatkowych postuluje przy tym wzmocnienie uprawnienia związanego z wstrzymywaniem czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko podatnikowi. 

Rada zauważa, że przedmiotowy projekt przewiduje utworzenie nowej instytucji rzecznika, który jak nazwa wskazuje, będzie stał na straży praw podatników. Miałby on wykonywać swoje działania przy pomocy: 16 zastępców, 32 przedstawicieli terenowych oraz biura. Rzecznik Praw Podatnika miałby wykonywać szereg zadań o charakterze: opiniodawczym, analitycznym, edukacyjnym i informacyjnym. Dodatkowo byłby zobowiązany do sporządzania rocznych raportów podsumowujących oraz informacji o swojej działalności i stanie przestrzegania praw podatnika. W swojej aktywności RPP mógłby korzystać z licznych uprawnień, jak m.in.: występowanie z wnioskami właściwych organów: o podjęcie inicjatywy legislacyjnej, wydanie interpretacji indywidualnej, interpretacji ogólnej, objaśnień prawnych, o wstrzymanie czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego, o podjęcie uchwały wyjaśniającej przepisy prawne; wniesienie skargi do sądu administracyjnego; zwracanie się o wszczęcie postępowania administracyjnego.

KRDP stoi na stanowisku, że RPP powinien istnieć w ramach istniejącego urzędu Rzecznika Praw Obywatelskich, co pozwoli uniknąć powielania zadań i kompetencji oraz zapewni racjonalne gospodarowanie środkami publicznymi. W obecnym stanie prawnym RPO może występować i interweniować w celu ochrony interesów podatników w indywidualnych sprawach prowadzonych przez organy podatkowe. Jak wskazano w uzasadnieniu do projektu, liczba takich działań systematycznie rośnie, jednak jest ciągle niska. Taki stan jest niewątpliwie konsekwencją szerokiego zakresu działania RPO, jakim jest stanie na straży praw i wolności człowieka i obywatela oraz realizacji zasady równego traktowania. Co więcej, skuteczna ochrona praw podatnika wymaga szczególnych uprawnień, których obecnie RPO nie posiada. Bezsprzecznie misja RPP, jaką jest stanie na straży praw podatników, w szczególności poszanowania zasady pogłębiania zaufania do władzy publicznej, bezstronności i równego oraz sprawiedliwego traktowania, respektowania słusznych interesów podatników oraz racjonalności działania organów podatkowych wobec podatników wpisuje się w przytoczoną istotę działania RPO i ma swoją podstawę w przepisach Konstytucji.

Rada zauważa, że niektóre, istotne uprawnienia obu instytucji pokrywają się, jak: kierowanie wystąpień do organów (art. 11 ust. 1 pkt 8 projektu, art. 14 pkt 2 ustawy o RPO), zwracanie się o wszczęcie postępowania administracyjnego, wnoszenie skargi do sądu administracyjnego oraz uczestniczenie w postępowaniach przez organem administracji publicznej lub sądem na prawach przysługujących prokuratorowi (art. 11 ust. 1 pkt 7 projektu, art. 14 pkt 7 ustawy o RPO). Z powyższych względów ustanowienie RPP jako szczególnego zastępcy RPO zajmującego się wyłącznie zagadnieniami związanymi z prawem podatkowym wydaje się racjonalne. Co niepokojące, projektodawca w ogóle nie rozważył takiego scenariusza. KRDP wskazuje na § 12 pkt 1 Zasad Techniki Prawodawczej (załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dn. 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej") zgodnie, z którym uzasadnienie projektu ustawy powinno zawierać przedstawienie możliwości podjęcia alternatywnych w stosunku do uchwalenia projektowanej ustawy środków umożliwiających osiągnięcie zamierzonego celu.

Dodatkowo wskazane byłoby, aby rola RPP w procesie legislacyjnym została dodatkowo wzmocniona poprzez wprowadzenie obowiązku zasięgnięcia jego opinii w przypadku każdego projektu aktu prawnego z zakresu prawa podatkowego procedowanego przez Rząd. Zdaniem KRDP takie rozwiązanie może być zapisane w regulaminie pracy Rady Ministrów.

KRDP negatywnie ocenia propozycję przyznania RPP uprawnienia do występowania do właściwego organu z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie podatnika. Co prawda zostało ono zawężone do przypadków, kiedy podatnik nie ma możliwości złożenia takiego wniosku lub sprawia mu to nadmierną trudność. Niemniej wydaje się to niespójne z rolą RPP, jako strażnika praw podatników, a nie ich zastępcy czy pełnomocnika.

Kolejnym postulatem Krajowej Rady Doradców Podatkowych jest wzmocnienie uprawnienia związanego z wstrzymywaniem czynności egzekucyjnych lub postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciw podatnikowi. W powyższych sytuacjach występowanie z wnioskiem w odróżnieniu od możliwości samodzielnego wstrzymania egzekucji może nierzadko okazać się nieskuteczne. Zanim organ rozpatrzy wniosek, egzekucja zostanie już przeprowadzona.

Z uwagi na fakt, że zgodnie z uzasadnieniem powołanie RPP ma przede wszystkim wzmocnić pozycję podmiotów najsłabszych, czyli takich, które co do zasady nie korzystają z kosztownych usług wyspecjalizowanych firm doradczych i kancelarii prawnych Krajowa Rada postuluje, aby wnioski składane do RPP zostały zwolnione od opłat, analogicznie jak wnioski składane do RPO (Opinia Krajowej Rady Doradców Podatkowych do projektu ustawy o Rzeczniku Praw Podatnika).

Źródła: Krajowa Izba Doradców Podatkowych; PAP


Źródło: materiał nadesłany do redakcji
  
znajdź w serwisie

RSS - Wywiad
Wywiad  
RSS - Interwencje
RSS - Porady
Porady  
RSS - Listy
Listy  
« Listopad 2018»
PoWtŚrCzwPtSbNd
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
2627282930 
Jak czytać DI?
Newsletter

Podaj teraz tylko e-mail!



RSS
Copyright © 1998-2018 by Dziennik Internautów Sp. z o.o. (GRUPA INFOR PL) Wszelkie prawa zastrzeżone.